Recordiad sain / Audio recording: Ellen Mary Williams
Welsh language interview recorded by D Roy Saer with Ellen Mary Williams recalling Christmas traditions and Plygain services in the Talysarn, Llanllyfni and Penygroes area, with a particular focus on local musical families and singing traditions. It also discusses carols, performances in duets and trios, and how Plygain customs have changed over time.
Rhan 1
1. Manylion personol, hanes y teulu.
2. Cyfarfodydd adeg gwyl y Nadolig;
nos Nadolig Eglwys Talysarn; plygain yn Llanllyfni; nos galan ym Mhenygroes.
3. Y blygain yn Llanllyfni.
4. Cyfarfod nos Nadolig yn Nhalysarn.
5. Teuluoedd cerddorol; e.e. Teulu'r Clements; Triawd Half Way.
6. Teuluoedd cerddorol Penygroes.
7. Teuluoedd cerddorol Llanllyfni e.e. John Parry y clochydd.
8. Atgofion am ganu mewn triawd a deuawd; cymharu'r blygain yn awr â'r blynyddoedd cynt.
9. Mathau o garolau.
Rhan 2
1. Mathau o garolau - rhestr
2. Ffefrynnau rhai o'r prif garolwyr ymhlith y carolau.
3. Atgofion am bartïon ac unigolion yn canu; canu efo cyfeiliant, canu di-gyfeiliant; seinfforch - 'pitchfork'.
4. Y newid yn y cyfarfodydd
Collection Area
Social & Cultural History
Historical Associations
Association Type: Locality of the evidence
Date: 26/04/1965
Place: Tal-y-sarn
Creation/Production
Penodwyd David Roy Saer i staff Amgueddfa Werin Cymru yn Gynorthwydd Ymchwil ar ddydd Calan, 1963. Dyma ddechrau ar flynyddoedd diwyd o gasglu a chofnodi caneuon gwerin Cymraeg drwy recordio unigolion dros Gymru gyfan a chasglu eu hatgofion am yr hen benillion hyn. Dros y degawdau, daeth yn ysgolhaig ar hanes y gân werin, ac fel cydnabyddiaeth o'i wybodaeth eang ar y pwnc, fe'i etholwyd yn Llywydd Cymdeithas Alawon Gwerin Cymru yn 2000. Heddiw, ystyrir Roy Saer yn arbenigwr o fri ar gerddoriaeth werin yng Nghymru. Mae'n awdur ar lyfrau ac erthyglau niferus yn trafod cefndir a datblygiad y traddodiad offerynnol a lleisiol.Bu farw Roy ym mis Medi 2026. Mae ei gyfraniad gydol oes i gerddoriaeth Cymru yn gadael ol ddofn a ppharhaol ar ein casglidau, ac ein diwylliant.
David Roy Sears began collecting and recording Welsh Folk songs in the 1960s as a research assistant at the Welsh Folk Museum (as it was known then). He travelled across Wales exploring and collecting Welsh folk songs, recording people singing them as well as their memories of hearing the songs. He has dedicated his career to Welsh folk music, writing many books and articles on the subject. In 2019 the Welsh Folk Awards presented him Lifetime Achievement Award for his many decades of work and scholarship with the traditional songs of Wales.Roy died in September 2026. His lifelong contribution to the music of Wales has left a profound mark on our collections and our culture.
Role: Interviewee
Role: Interviewer
Place: Tal-y-sarn
Period: 26/04/1965
Acquisition
Made-in-House